{"id":19816,"date":"2012-10-16T05:54:27","date_gmt":"2012-10-16T04:54:27","guid":{"rendered":"https:\/\/ooops.pl\/?p=19816"},"modified":"2015-10-30T16:33:17","modified_gmt":"2015-10-30T15:33:17","slug":"wojciech-fangor-i-notowania-realizmu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ooops.pl\/?p=19816","title":{"rendered":"Wojciech Fangor i notowania realizmu."},"content":{"rendered":"<blockquote><p>\u2013 Czy zawieraj\u0105c <a href=\"http:\/\/www.tvnwarszawa.pl\/informacje,news,ruszyl-proces-o-wyglad-stacji-ii-linii-metra,63102.html\"><strong>z panem Fangorem<\/strong><\/a> umow\u0119 kupi\u0142 pan od niego prawo do przekszta\u0142cania jego dzie\u0142a i wprowadzania w nim zmian? \u2013 pyta\u0142 architekta mec. Janas. Nie jestem prawnikiem, nie wiem \u2013 brzmia\u0142a odpowied\u017a.<\/p><\/blockquote>\n<p>(a nie pro\u015bciej \u2013 przeczyta\u0107 Umow\u0119? nie, odpowiedzia\u0142em sam sobie.)<br \/>\n&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;..<br \/>\nno to mo\u017ce dam text, kt\u00f3ry napisa\u0142em do n-ru <a href=\"http:\/\/pl-pl.facebook.com\/pages\/Przegl%C4%85d-Filozoficzno-Literacki\/135172583200117?ref=stream\"><strong>PFL<\/strong><\/a>, kiedy\u015b. oraz obrazek, od kt\u00f3rego si\u0119 zacz\u0119\u0142o to pisanie: <a href=\"http:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Wojciech_Fangor\"><strong>Wojciech Fangor<\/strong><\/a> \u201e<a href=\"http:\/\/www.culture.pl\/baza-sztuki-pelna-tresc\/-\/eo_event_asset_publisher\/eAN5\/content\/wojciech-fangor-matka-koreanka\">Matka Koreanka<\/a>\u201d (1951).<br \/>\no trudnych Zwi\u0105zkach Realu z realizmem.<br \/>\n<br \/><a href=\"http:\/\/www.culture.pl\/baza-sztuki-pelna-tresc\/-\/eo_event_asset_publisher\/eAN5\/content\/wojciech-fangor-matka-koreanka\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl.jpg\" alt=\"\" title=\"wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl\" width=\"800\" height=\"514\" class=\"alignright size-full wp-image-19819\" srcset=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl.jpg 800w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl-300x193.jpg 300w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl-768x493.jpg 768w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl-520x334.jpg 520w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl-740x475.jpg 740w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wojciech-fangor-matka-koreanka-800pxl-624x401.jpg 624w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/a><br \/>\n<!--more--><br \/>\n&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;..<br \/>\nMam wra\u017cenie, \u017ce to od po\u0142owy lat 60. wn\u0119trza biur, gabinet\u00f3w i bank\u00f3w zacz\u0119\u0142y zape\u0142nia\u0107 si\u0119 estetyczn\u0105 abstrakcj\u0105 \u2013 sztuk\u0105 bezkonfliktow\u0105, <em><strong>nieprzekazuj\u0105c\u0105<\/strong><\/em> w\u0142a\u015bnie. A \u017ce jednocze\u015bnie rzutnik do slajd\u00f3w (pami\u0119tacie, co to?) przesta\u0142 by\u0107 na tzw. Zachodzie dobrem luksusowym \u2013 realizm, hiperrealistyczne wr\u0119cz malarstwo zacz\u0119\u0142o by\u0107 \u201eproste w produkcji\u201d  \u2013 i wr\u00f3ci\u0142o do \u0142ask. Naturalna przekora. <\/p>\n<p>I przyspieszaj\u0105c: p\u00f3\u017aniejszy triumf \u015bwiatowego korporacyjnego kapitalizmu nad socjalistyczn\u0105 Utopi\u0105 doda\u0142 (zn\u00f3w) realizmowi podbudow\u0119 ideologiczn\u0105 \u2013 i dzi\u015b <em>Matka Koreanka<\/em> (1951) Wojciecha Fangora mo\u017ce zn\u00f3w zdobi\u0107 salony. (Warto tylko nazw\u0119 \u201eKoreanka\u201d zmieni\u0107 na \u201eAfganka\u201d, \u201eIrakijka\u201d czy \u201ePalestynka\u201d). <\/p>\n<p>W tym marszu od \u2013 awangardowej kiedy\u015b \u2013 abstrakcji do (wstecznego kiedy\u015b) realizmu warto te\u017c dostrzec tzw. nowych dzikich, czegokolwiek by w ten worek krytycy sztuki nie wpychali\u2039\u00b9\u203a. <\/p>\n<p>To \u201edzicy\u201d\u2013 i ci, kt\u00f3rzy ich poprzedzali, a sporo takich \u2013 ostatecznie zrehabilitowali pewne formy quasi-realizmu, tym razem g\u0142\u00f3wnie krzycz\u0105cego, z prostych, mocnych kolor\u00f3w budowanego \u2013 jakby od Matisse\u2019a. Sprzeciw wobec impresjonist\u00f3w, koloryst\u00f3w z ducha paryskiego wyros\u0142ych \u2013 a dzi\u015b te\u017c wobec rynkowo-bazarowej produkcji dla turyst\u00f3w. <\/p>\n<p>I tak, jak zwykle \u2013 <em>to co wczoraj by\u0142o post\u0119powe \/ dzisiaj jest wsteczne \/ to co wczoraj by\u0142o wywrotowe \/ dzi\u015b jest bezpieczne<\/em>\u2026 (TILT, 1988)<\/p>\n<p>Dzi\u015b realizm podbija salony. Przewiduj\u0119, \u017ce wkr\u00f3tce wyprze z bank\u00f3w i biur \u2013 abstrakcj\u0119. Ale: czy abstrakcja zn\u00f3w b\u0119dzie awangardowa? W\u0105tpi\u0119. Nawet <em>quasi<\/em>-heglowska synteza (abstrakcyjny realizm? realna abstrakcja?) wydaje si\u0119\u2026 Absurdalna nawet. A za par\u0119 lat, gdy bankowcom znudzi si\u0119 realizm\u2026<\/p>\n<p>Ironiczno\u015b\u0107 powy\u017cszych uwag nie zmienia fakt\u00f3w: coraz wi\u0119cej mamy \u2013 i ciekawych \u2013 malarzy, kt\u00f3rzy maluj\u0105 to, \u201eco wida\u0107\u201d. Najwyra\u017aniej odpowiadaj\u0105 na spo\u0142eczne \u2013 czy tylko salonowe zapotrzebowanie\u2026 Wbrew dominacji fotografii, wideo, medi\u00f3w z za\u0142o\u017cenia \u201erealistycznych\u201d: ale bior\u0105c z nich obficie.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.facebook.com\/pages\/Laura-Wasilewska\/147707841911006\"><strong>Laura Wasilewska<\/strong><\/a> \u2013 jej prace publikujemy w tym numerze \u2013  jest absolwentk\u0105 Europejskiej Akademii Sztuk w Warszawie. (To nb. instytucja ze strasznym znakiem graficznym. Szewc w z\u0142ych butach?)<br \/>\n<br \/><a href=\"http:\/\/www.eas.edu.pl\/\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/lEAS-logo.jpg\" alt=\"\" title=\"lEAS-logo\" width=\"170\" height=\"109\" class=\"alignleft size-full wp-image-19841\" \/><\/a><br \/>\n<br \/>Czy to konkurencja dla ASP? Zapewne, ale czy potrzeba nam a\u017c tylu artyst\u00f3w? Nie wiem. <\/p>\n<ol><em>EAS ma niestety niefortunny skr\u00f3t, a w \u015brodowisku zrozumiej\u0105 tylko, jak powiesz: \u201eChodz\u0119 do Fa\u0142ata\u201d (\u2026) jest bardzo dobra kadra \u2013 profesorowie, kt\u00f3rym zale\u017cy na rozwoju tw\u00f3rczym podopiecznych (\u2026). Na ASP \u2013 brakuje takich dusz, a jak si\u0119 zdarzaj\u0105, s\u0105 zwykle oblegani (\u2026) Na EASie zawsze mo\u017cna przebrn\u0105\u0107 nawet warunek (o ile masz odpowiednie pieni\u0105dze), a na ASP\u2026 Nie zawsze.<\/em><\/ol>\n<p>Oto jedna z opinii nt. EAS z forum \u201eASP kontra Europejska Akademia Sztuki\u201d (www.grono.net). Oczywi\u015bcie s\u0105 i inne; ale kluczem jest tu \u2013 i nadal \u2013 relacja Ucze\u0144-Mistrz. Jak przed wiekami. Lecz arty\u015bci (w sensie: Mistrzowie) nie zarabiaj\u0105 ju\u017c tyle, poniewa\u017c jest ich (za?) du\u017co\u2026 Uczniowie te\u017c licz\u0105: najpierw na studiach, a p\u00f3\u017aniej \u2013 po nich.<\/p>\n<p>Oto edukacja: <strong>Pabla Picassa<\/strong> uczy\u0142 ojciec, <strong>Jos\u00e9 Ruiz y Blasco<\/strong>; sk\u0105din\u0105d nauczyciel akademicki w <em>Escuela Provincial de Bellas Artes<\/em> w Maladze i Barcelonie. Znakomicie rysowa\u0142 go\u0142\u0119bie. Dzi\u015b te (nie tylko jego) go\u0142\u0119bie mo\u017cemy zam\u00f3wi\u0107 \u2013 na jednej z licznych stron typu \u201eart prints on demand\u201d \u2013 w dowolnej wielko\u015bci czy technice. Sto sztuk? Prosz\u0119\u2026 Olej na p\u0142\u00f3tnie? <em>Manufacturing delay of 8 weeks<\/em>\u2026<\/p>\n<p>Kszta\u0142cimy artyst\u00f3w \u2013 a potrzebujemy odtw\u00f3rc\u00f3w. Potrzebujemy wype\u0142niacza na \u015bciany, nieco kleju dla oczu, troch\u0119 estetycznej galarety \u2013 do coraz liczniejszych biur, bank\u00f3w, urz\u0119d\u00f3w\u2026 (I do dom\u00f3w, z kt\u00f3rych znikaj\u0105 ksi\u0105\u017cki; ale jeden obraz \u2013 po co wi\u0119cej, prawda? \u2013 dowodzi kultury w\u0142a\u015bciciela niew\u0105tpliwie). A globalizacja sprawia, \u017ce za chwil\u0119 \u2013 to si\u0119 ju\u017c dzieje \u2013 produkcj\u0105 sztuki, dostosowanej do najnowszych trend\u00f3w, \u0142atwej, strawnej i bezdyskusyjnej \u2013 zajm\u0105 si\u0119 dzielni chi\u0144scy robotnicy. Tani i pracowici, sterowani przez bieg\u0142ych w prezentacjach z programu Power Point absolwent\u00f3w szk\u00f3\u0142 zarz\u0105dzania rynkiem sztuki. To warunki realne: realistyczne produkowanie abstrakcji.<\/p>\n<p>mr makowski<br \/>\n<br \/><a href=\"http:\/\/culture.pl\/pl\/dzielo\/rozstrzelania\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wroblewski-rozstrzelanie8-1949-mnw_6416879.jpg\" alt=\"wroblewski rozstrzelanie8 1949 mnw_6416879\" width=\"600\" height=\"410\" class=\"alignleft size-full wp-image-29408\" srcset=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wroblewski-rozstrzelanie8-1949-mnw_6416879.jpg 600w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wroblewski-rozstrzelanie8-1949-mnw_6416879-300x205.jpg 300w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/wroblewski-rozstrzelanie8-1949-mnw_6416879-520x355.jpg 520w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a><br \/>\n<br \/>&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;..<br \/>\n<br \/>\u2039\u00b9\u203a \u2013 Terminu tego nie u\u017cywam w jego \u2013 powiedzmy \u2013 krytycznoliterackim sensie; dla mnie \u201enowym dzikim\u201d jest np. <a href=\"http:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Andrzej_Wr%C3%B3blewski_%28malarz%29\"><strong>Andrzej Wr\u00f3blewski<\/strong><\/a> (1927-1957): <\/p>\n<ol><em>\u201eZagadkowa \u015bmier\u0107 plastyka w Tatrach\u201d, \u201eAndrzej Wr\u00f3blewski zmar\u0142 \u015bmierci\u0105 naturaln\u0105\u201d \u2013 takie nag\u0142\u00f3wki pojawi\u0142y si\u0119 w prasie 3 kwietnia 1957 roku. (\u2026) zwi\u0105zany z grup\u0105 m\u0142odych artyst\u00f3w skupionych wok\u00f3\u0142 Tadeusza Kantora. Ten (\u2026) pok\u0142ada\u0142 w Andrzeju nadzieje, s\u0105dz\u0105c, \u017ce stanie si\u0119 on teoretykiem \u201eNowoczesnych\u201d. Myli\u0142 si\u0119 jednak. Wr\u00f3blewski, kt\u00f3ry do tej pory malowa\u0142 abstrakcje i p\u00f3\u0142abstrakcje, zacz\u0105\u0142 eksperymentowa\u0107.<br \/>\nW 1948 roku (\u2026) za\u0142o\u017cy\u0142 z przyjaci\u00f3\u0142mi (w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych znajdowa\u0142 si\u0119 Andrzej Wajda, w\u00f3wczas jeszcze student ASP) Grup\u0119 Samokszta\u0142ceniow\u0105. By\u0142 to wyraz sprzeciwu wobec profesor\u00f3w \u2013 kapist\u00f3w \u2013 a tak\u017ce wobec \u015brodowiska Kantora. Nowa sztuka, kt\u00f3r\u0105 postulowa\u0142 Wr\u00f3blewski, mia\u0142a by\u0107 zaanga\u017cowana w przemiany polityczne, czytelna, realistyczna (\u2026). Wed\u0142ug wspomnie\u0144 Andrzeja Wajdy, Wr\u00f3blewski mia\u0142 powiedzie\u0107: \u201eSkoro znale\u017ali\u015bmy si\u0119 w takiej sytuacji, a nie innej, to powinni\u015bmy sami zacz\u0105\u0107 si\u0119 kszta\u0142ci\u0107. W przeciwnym razie zostaniemy upupieni przez nasz\u0105 akademi\u0119\u201d.<br \/>\n(\u2026) Dobre ch\u0119ci Wr\u00f3blewskiego razi\u0142y krytyk\u00f3w, tak jak (\u2026) prymitywna forma, brutalno\u015b\u0107 i (zamierzona) niezdarno\u015b\u0107 przedstawie\u0144\u2026<\/em><br \/>\n(<strong>Dorota Marsza\u0142ek<\/strong> \u201eAndrzej Wr\u00f3blewski \u2013 dziwna \u015bmier\u0107, dziwne \u017cycie?\u201d;<br \/>\nwww. mapakultury.pl; 2011 r.)<\/ol>\n<p>&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;&#8230;..<br \/>\n<a href=\"http:\/\/pl-pl.facebook.com\/pages\/Przegl%C4%85d-Filozoficzno-Literacki\/135172583200117?ref=stream\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/PFL-nr-4-2010-Andrzej-Walicki-2012.jpg\" alt=\"\" title=\"PFL-nr-4-2010-Andrzej-Walicki-2012\" width=\"550\" height=\"785\" class=\"alignleft size-full wp-image-19847\" srcset=\"https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/PFL-nr-4-2010-Andrzej-Walicki-2012.jpg 550w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/PFL-nr-4-2010-Andrzej-Walicki-2012-210x300.jpg 210w, https:\/\/ooops.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/PFL-nr-4-2010-Andrzej-Walicki-2012-520x742.jpg 520w\" sizes=\"auto, (max-width: 550px) 100vw, 550px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u2013 Czy zawieraj\u0105c z panem Fangorem umow\u0119 kupi\u0142 pan od niego prawo do przekszta\u0142cania jego dzie\u0142a i wprowadzania w nim zmian? \u2013 pyta\u0142 architekta mec. Janas. Nie jestem&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":19819,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,21,16,17,18,19,2130],"tags":[41,2896,2895,2892,2894,2455,321,343,2893],"class_list":["post-19816","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bajki","category-rzeczy-materialne","category-poglady","category-prawa-autorskie","category-projektowanie","category-rynek","category-to-jest-peerel","tag-abstrakcja","tag-andrzej-wroblewski","tag-art-prints-on-demand","tag-eas","tag-jose-ruiz-y-blasco","tag-pfl","tag-realizm","tag-socrealizm","tag-wojciech-fangor"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19816","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19816"}],"version-history":[{"count":37,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19816\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29410,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19816\/revisions\/29410"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19819"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19816"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19816"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ooops.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19816"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}